Ayrılan fellər
Alman dilində bəzi fellərin əvvəlində prefiks (önşəkilçi) olur. Cümlədə təsriflənəndə bu prefiks felin əsas hissəsindən ayrılır və cümlənin sonuna gedir.
Bu prefikslər ayrılır — onların hamısı vurğulu (Betonung) tələffüz olunur:
ab-, an-, auf-, aus-, bei-, ein-, los-, mit-, nach-, vor-, weg-, zu-, zurück-, zusammen-, hin-, her-, fest-, frei-, fern-
| Fel | Mənası | Hissələri |
|---|---|---|
| aufstehen | ayağa qalxmaq | auf + stehen |
| einkaufen | ərzaq almaq | ein + kaufen |
| ankommen | çatmaq | an + kommen |
| abfahren | yola düşmək | ab + fahren |
| mitkommen | birlikdə gəlmək | mit + kommen |
| anrufen | zəng etmək | an + rufen |
| fernsehen | televizora baxmaq | fern + sehen |
| vorbereiten | hazırlamaq | vor + bereiten |
| aussteigen | düşmək (nəqliyyatdan) | aus + steigen |
| einsteigen | minmək | ein + steigen |
| umsteigen | köçürmək (nəqliyyat) | um + steigen |
| zumachen | bağlamaq | zu + machen |
| aufmachen | açmaq | auf + machen |
| weggehen | çıxıb getmək | weg + gehen |
Modal varsa, əsas fel infinitivdə sona gedir və prefiks ona yapışıq qalır:
Adi cümlə kimi prefiks sona gedir:
Bunlar isə HEÇ vaxt ayrılmır — feldən qopmurlar. Bu prefikslər vurğusuzdur:
be-, ge-, er-, ver-, zer-, ent-, emp-, miss-
| Fel | Mənası |
|---|---|
| bekommen | almaq (qəbul etmək) |
| verstehen | başa düşmək |
| erzählen | danışmaq, nağıl etmək |
| gefallen | xoşa gəlmək |
| entscheiden | qərar vermək |
| Fel | Cümlə | Prefiks ayrılır? |
|---|---|---|
| aufstehen | Ich stehe auf. | ✅ bəli |
| verstehen | Ich verstehe. | ❌ xeyr |
| anrufen | Er ruft mich an. | ✅ bəli |
| bekommen | Er bekommt Post. | ❌ xeyr |
Çoxu lüğətdə ayrılan fellər auf|stehen, ein|kaufen şəklində yazılır — yəni xətt prefiksi ayırır. Bu, “mən ayrılıram” deməkdir.